Cấu Trúc Doanh Nghiệp Úc | Sole Trader, Trust & Company

Trả lời trực tiếp: Structure phù hợp phụ thuộc ai sở hữu và control business, mức độ debt/claim risk, cách profits/losses bị đánh thuế, income có phải personal services không, cách thêm owner và kế hoạch sale/succession. Không có structure nào tự động vừa “thuế thấp nhất” vừa bảo vệ mọi personal asset.

So sánh nhanh

Vấn đề	Sole trader	Partnership	Family/discretionary trust	Company
Legal identity	Cá nhân và business là một	Partners hoạt động cùng nhau	Trustee kinh doanh cho beneficiaries	Separate legal entity
Control	Cá nhân	Chia sẻ theo agreement/law	Trustee theo deed và appointor powers	Directors quản lý; shareholders sở hữu
Liability	Owner chịu cá nhân	Partners có thể jointly/personally liable	Trustee chịu; indemnity và corporate trustee quan trọng	Company thường chịu, nhưng directors/guarantors vẫn có exposure
Income tax	Individual marginal rates	Partnership return; partners assessed	Beneficiaries/trustee assessed theo distributions và law	Company trả company tax; extraction có tax tiếp
Losses	Có thể offset subject to rules	Theo tax rules	Thường giữ trong trust	Giữ trong company subject to loss rules
Administration	Thấp	Vừa	Cao	Cao hơn, gồm ASIC/governance

Sole trader

Sole trader hoạt động cá nhân dù có business name hoặc ABN.

Ưu điểm: đơn giản, chi phí thấp, direct control và ít formalities.

Hệ quả: owner personally liable; personal assets có thể exposed; toàn bộ taxable profit assessed cho cá nhân dù tiền chưa rút; losses chịu non-commercial-loss rules; thêm equity owner thường cần restructure; death/incapacity có thể làm gián đoạn ngay. Business name không tạo separate entity.

Partnership

Partnership thường là hai hoặc nhiều persons cùng carry on business with a view to profit. Cần written agreement kể cả partners là người thân.

Ưu điểm: shared ownership tương đối đơn giản; kết hợp capital, skills và contacts; partners thường assessed trên share of net income.

Hệ quả: một partner có thể ràng buộc và tạo exposure cho partners khác; disputes về drawings, labour, capital và decisions; admission, exit, death hoặc incapacity có thể destabilise business; asset/goodwill transfer khi restructure có thể tạo duty/CGT.

Agreement nên xử lý contributions, roles, authority, profits, deadlock, valuation, exit, death, incapacity và disputes.

Family hoặc discretionary trust

Trust không phải “family company”. Trustee legally operates business và giữ assets theo trust deed cho beneficiaries. Trustee có thể là individual hoặc company; appointor có thể có power thay trustee.

Ưu điểm có thể có: discretionary distributions subject to law; succession/asset-holding flexibility; corporate trustee có thể giảm một số operational exposure; possible CGT/small-business concessions nếu đủ điều kiện.

Hệ quả: trustee incurs liabilities; deed kiểm soát beneficiaries/powers; annual resolutions phải đúng hạn; trust losses thường bị trapped; unpaid entitlements và related-party dealings phức tạp; thay trustee, appointor hoặc deed có thể tạo duty/tax/resettlement risk.

Government announcement năm 2026

Treasury công bố proposed minimum 30% tax rate cho discretionary trusts từ 1 July 2028, với exceptions và ba năm restructuring rollover relief từ 1 July 2027. Final legislation và detailed operation cần được xác nhận. Không establish hoặc restructure trust chỉ dựa trên headline.

Company

Company là separate legal entity; shareholders sở hữu shares và directors manage.

Ưu điểm: perpetual succession, limited shareholder liability, dễ thêm investors qua shares, có thể retain profits, và ownership có thể transfer qua shares.

Hệ quả: ASIC/governance obligations; director duties và possible personal liability; personal guarantees thường vẫn cần; company money không phải tiền riêng của shareholder; wages, dividends và loans phải xử lý đúng; Division 7A có thể áp dụng; ordinary companies thường không có individual 50% CGT discount; asset sale và share sale cho kết quả khác.

Tax issues quan trọng

Personal services income: company/trust không tự cho phép split income chủ yếu do personal skills tạo ra.
GST/employment: structure không xóa GST, PAYG, super, payroll tax hoặc employment obligations.
CGT: asset owner, holding period, active use, turnover và sale structure ảnh hưởng kết quả; income-tax rate thấp có thể đổi lấy exit tax bất lợi.
Profit extraction: company tax không luôn là final tax; trust distributions cần valid resolutions; sole trader không defer individual tax chỉ vì giữ cash trong business account.

Asset protection không tuyệt đối

Personal assets vẫn có thể exposed qua guarantees, director breaches, insolvent trading, tax/super director penalties, personal negligence, personal security, creditor-defeating transactions, bankruptcy hoặc family-law events.

Checklist chọn structure

Ai góp money, labour, assets và IP?
Ai sở hữu, manage và control?
Có debts, leases, employees hoặc professional risks nào?
Personal guarantees có cần không?
Income có chủ yếu từ personal services không?
Profits sẽ distribute hay retain?
Có expected startup losses không?
Family members có genuine role/benefit không?
Investors hoặc partners sẽ join không?
Business có giữ appreciating property/goodwill không?
Sale dự kiến là asset sale hay ownership sale?
Điều gì xảy ra khi dispute, retirement, death hoặc incapacity?
Licences, leases và contracts có transferable không?
Setup/annual costs là bao nhiêu?
Restructure sau này tạo duty, GST hoặc CGT gì?

Thay structure sau này

Restructure có thể cần new entity/ABN, contract assignments, employee transition, landlord/lender consent, licence changes và asset transfers. Rollover relief có conditions và có thể chỉ defer tax.

Bước tiếp theo

Legal Care Australia có thể tư vấn governance documents, partnership, company, trust, shareholders agreements, leases, acquisitions và succession cùng accountant/financial adviser của client.

Dành cho khách hàng: Chuẩn bị owners, activities, risks, assets, funding, projected profit, profit use và five-year exit plan. Xin coordinated legal và registered-tax-agent advice trước khi register entity hoặc ký contract.

Nguồn chính thức

Thông tin tổng quát, không phải legal, tax hoặc financial advice. Announced reforms có thể thay đổi trước commencement.

Sole trader, partnership, family trust hay company: chọn cấu trúc nào?